Hội chứng Wernicke-Korsakoff : Bệnh rối loạn não do lạm dụng rượu

1. Hội chứng Wernicke-Korsakoff là gì ?
Hội chứng Wernicke-Korsakoff (WK) là một tình trạng não nghiêm trọng do thiếu thiamin (vitamin B1) và cần được điều trị ngay lập tức. Hội chứng này thường xảy ra ở những người mắc chứng rối loạn sử dụng rượu và suy dinh dưỡng. Mặc dù không có cách để điều trị khỏi, nhưng các phương pháp điều trị có thể giúp kiểm soát các triệu chứng của bệnh.
Hội chứng Wernicke-Korsakoff ảnh hưởng đến nam giới nhiều hơn nữ giới, thường ở độ tuổi từ 30 đến 70. Hội chứng này hiếm khi được báo cáo ở trẻ em.

2. Nguyên nhân
Hội chứng Wernicke-Korsakoff liên quan đến hai rối loạn não khác nhau thường xảy ra cùng nhau: bệnh Wernicke và chứng loạn thần Korsakoff. Chúng là kết quả của tổn thương não liên quan đến rối loạn sử dụng rượu và tình trạng thiếu vitamin B1. Những người lạm dụng rượu, dinh dưỡng kém làm giảm khả năng hấp thu vitamin B1 từ thức ăn và làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Nếu không được điều trị, hội chứng Wernicke-Korsakoff có thể gây tàn tật, mất trí nhớ vĩnh viễn và đe dọa tính mạng.
Các nguyên nhân khác gây ra hội chứng Wernicke-Korsakoff bao gồm:
- Dinh dưỡng kém
- Rối loạn ăn uống
- Nhiễm trùng mạn tính
- Phẫu thuật ( như phẫu thuật cắt dạ dày)
3. Triệu chứng
Trong hội chứng Wernicke-Korsakoff, tổn thương xảy ra ở nhiều vùng não, đáng chú ý nhất là đồi thị, hồi hải mã, vùng dưới đồi và tiểu não. Những vùng này góp phần vào nhiều chức năng như thị giác, vận động, ngôn ngữ, giấc ngủ, trí nhớ và động lực.
Các triệu chứng của bệnh Wernicke:
- Lú lẫn
- Thiếu năng lượng, hạ thân nhiệt
- Huyết áp thấp
- Thiếu sự phối hợp cơ ảnh hưởng đến tư thế và sự cân bằng
- Các vấn đề về thị lực: chuyển động mắt bất thường, nhìn đôi, mắt lệch, lác, sụp mí mắt.
Mặc dù một số triệu chứng của bệnh Wernicke như các vấn đề về cơ và thị lực có thể hồi phục khi điều trị bằng thiamin kịp thời, các triệu chứng khác có thể phản ứng chậm hơn hoặc không thể hồi phục hoàn toàn. Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh Wernicke có thể tiến triển thành chứng loạn thần Korsakoff không thể hồi phục.
Các triệu chứng của chứng loạn thần Korsakoff:
- Suy giảm trí nhớ nghiêm trọng, không thể hồi phục, bao gồm các vấn đề hình thành ký ức mới.
- Bịa ra những câu chuyện không chính xác về các sự kiện (bịa đặt) hoặc nhớ lại các sự kiện một cách không chính xác.
- Trải qua ảo giác
- Lời nói và hành động lặp đi lặp lại
- Thiếu tập trung, gặp khó khăn trong việc ra quyết định, lập kế hoạch, tổ chức và hoàn thành nhiệm vụ
- Thiếu động lực và thờ ơ về mặt cảm xúc

4. Chẩn đoán
Hội chứng Wernicke-Korsakoff được chẩn đoán lâm sàng dựa trên tiền sử bệnh nhân và sự hiện diện của các triệu chứng. Khi các bác sĩ lâm sàng xác định trường hợp có thể mắc hội chứng này, họ có thể chẩn đoán thông qua chụp cộng hưởng từ (MRI) não. Cần lưu ý rằng hội chứng Wernicke-Korsakoff có thể là kết quả của các tình trạng khác liên quan đến suy dinh dưỡng và thiếu hụt vitamin B1, như ung thư, AIDS, nôn quá nhiều, chán ăn, tâm thần, chạy thận nhân tạo, phẫu thuật dạ dày hoặc phẫu thuật bariatric.
5. Điều trị
Các triệu chứng ban đầu của bệnh Wernicke có thể được kiểm soát nếu được phát hiện và điều trị kịp thời, do đó, bệnh Wernicke có thể được coi là một trường hợp cấp cứu y tế. Việc điều trị bao gồm tiêm tĩnh mạch vitamin B1 và glucose, kết hợp với giải quyết các triệu chứng đồng thời trong thời gian ngắn.
Nếu không được điều trị đầy đủ, bệnh Wernicke có thể tiến triển thành bệnh loạn thần Korsakoff. Trong bệnh loạn thần Korsakoff, tình trạng mất trí nhớ nghiêm trọng và các tổn thương khác có thể trở thành vĩnh viễn. Các phương pháp điều trị bệnh loạn thần Korsakoff bao gồm liệu pháp thay thế vitamin B1 tĩnh mạch và bổ sung đường uống trong vòng vài tuần, cũng như dinh dưỡng hợp lý, bù nước và cac thuốc khác để kiểm soát các triệu chứng cụ thể
Các liệu pháp phục hồi trí nhớ tương tự như các liệu pháp dành cho nhiều dạng sa sút trí tuệ khác nhau có thể giúp làm giảm triệu chứng và ngăn ngừa sự tiến triển của bệnh.
Nguồn tham khảo
- https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/22687-wernicke-korsakoff-syndrome
- https://www.niaaa.nih.gov/publications/brochures-and-fact-sheets/wernicke-korsakoff-syndrome
